Installing in parallel/nl

Introductie
De pakketten waarin LibreOffice ter beschikking wordt gesteld staan op zichzelf en hebben slechts weinig externe afhankelijkheden. De pakketten kunnen worden uitgepakt, geïnstalleerd, in iedere map die de gebruiker wenst. Hierdoor is het mogelijk LibreOffice te installeren op systemen waar de gebruiker over onvoldoende rechten beschikt voor een systeemwijde installatie. Maar ook om verschillende versies naast elkaar te laten draaien. Een gebruiker kan zodoende testen met een ontwikkelversie, zonder daarbij zijn productieversie te beïnvloeden. Gebruikers kunnen op die manier helpen bij het vinden en melden van bugs in een bèta-versie, terwijl ze tegelijkertijd hun documenten kunnen schrijven in een productieversie.

In dit artikel wordt de procedure voor het installeren van LibreOffice als “gewone” gebruiker beschreven.

N.B.: deze procedure verschilt per Operating System (OS) en per softwarebeheersysteem (package manager) dat wordt gebruikt binnen een OS.

Linux

 * Als u vaak verschillende versie van LibreOffice naast elkaar installeert is dit simpele script mogelijk interessant voor u.

Stap 1: uw systeemarchitectuur bepalen
LibreOffice wordt in twee typen pakketten aangeboden voor Linux: RPM en DEB. Beiden worden bovendien in 32-bit en 64-bit versies beschikbaar gesteld.

RPM pakketten worden gebruikt op Linux-distributies die zijn gebaseerd op Fedora, openSUSE, Mandriva, etc.

DEB pakketten worden gebruikt op Linux-distributies die zijn gebaseerd op Debian, Ubuntu, etc.

Als u niet zeker weet welke architectuur de CPU van uw computer gebruikt kunt u een terminal openen (konsole binnen KDE, of Gnome Terminal binnen Gnome...) en het volgende commando invoeren: uname -m

Als het resultaat daarvan “x86_64” is, dan betreft het een 64-bit architectuur. Lijkt het resultaat op “i386” of “i586”, dan gaat het om een 32-bit architectuur. Krijgt u als resultaat “unknown” terug, probeert u het dan nog eens met uname -a U zou in het resultaat de term “x86_64” moeten aantreffen voor een 64-bit systeem, of iets dat lijkt “i386” of “i586” voor een 32-bit systeem.

Het correct vaststellen van de architectuur van uw systeem is belangrijk, want de pakketten verschillende per architectuur.

Stap 2: downloaden en uitpakken van de installatiebestanden
Nadat u het juiste pakket hebt gedownload (of vanaf hier voor pre-releases) pakt u het uit. Daarvoor kunt u gebruikmaken van de hulpmiddelen die uw desktopomgeving biedt (bijvoorbeeld door in KDE met de rechtermuisknop op het bestand te klikken en voor “Hier uitpakken” te kiezen). U kunt ook het volgende commando in een terminal gebruiken: tar -vxzf

Een map met een naam die lijkt op “LibO_3.3.0rc2_Linux_x86-64_install-rpm_en-US” wordt daarna aangemaakt. In die map treft u een submap met de naam “RPMS” of “DEBS” aan, afhankelijk van de versie die hebt gedownload. In die submap bevinden één of meerdere andere submappen en ongeveer 50 bestanden.

N.B.: Als u het gedownloade bestand hebt opgeslagen op een andere plek dan waar u LibreOffice zou willen installeren, verplaatst u het dan eerst naar de gewenste installatieplek, voordat u het uitpakt.

Verderop in dit document wordt "$INSTALLATIEMAP" gebruikt om de plek aan te duiden waar u het zojuist gedownloade bestand hebt opgeslagen.

Stap 3: de locatie van installatie aanpassen
Maak in de map “RPMS” of “DEBS” een nieuwe submap aan met een eenvoudige naam, bijvoorbeeld “install”. U kunt dit doen met het bestandenbeheer in uw grafische omgeving, maar ook door in een terminal het volgende commando in te voeren: mkdir install

Navigeer in een terminal naar de zojuist aangemaakt map (als u de terminal uit de vorige stap nog open hebt staan kunt u het commando hieronder gebruiken): cd install en voer op die locatie de toepasselijke versie van het hieronder weergeven commando uit.

Voor RPM-pakketten: for i in ../*.rpm; do rpm2cpio $i | cpio -id; done Voor DEB-pakketten: for i in ../*.deb; do dpkg-deb -x $i. ; done

N.B.: let goed op dat u het exact overneemt als u dit commando invoert. Ieder karakter (ook iedere punt en spatie) doet er toe.

U ziet nu een nieuwe map met de naam “opt” die verscheidene submappen en bestanden bevat. Deze submappen en bestanden omvatten alle LibreOffice installatiebestanden.

Stap 4: de locatie van het gebruikersprofiel aanpassen (optioneel, maar aanbevolen)
N.B.: u kunt hier een volledig artikel over gebruikersprofielen lezen.

Standaard wordt het gebruikersprofiel opgeslagen in de map ~/.config/libreoffice/3/user. Als u dat pad ook gebruikt voor test-installaties, kan er het een en ander door elkaar gaan lopen. Het is dus beter om voor iedere test-installatie een apart gebruikersprofiel te hebben.

U kunt de locatie die zal worden gebruikt tijdens de nieuwe installatie aanpassen door het bestand “bootstraprc” te bewerken dat u aantreft in $INSTALLATIEMAP/install/opt/libreoffice/program/bootstraprc

Voordat u dit kunt doen moet u eerst schrijfrechten toevoegen aan dat bestand. U kunt dit doen met de hulpmiddelen die uw werkbladomgeving daartoe biedt. (In KDE bijvoorbeeld door naar het bewuste bestand toe te navigeren, er met de rechtermuisknop op te klikken en te kiezen voor “Eigenschappen”. U kunt dan op het tabblad “Rechten” de waarde voor de eigenaar op lezen en schrijven zetten.) Maar ook door in een terminal in de juiste map het volgende commando uit te voeren: chmod +w bootstraprc

Open nu het bestand met een tekst-editor en pas de waarde van de variabele “UserInstallation” aan van “$SYSUSERCONFIG/.libreoffice/3” naar de map van uw voorkeur. Bijvoorbeeld UserInstallation=$ORIGIN/..

($ORIGIN is een voorgedefinieerde variabele, en is het pad naar het geïnstalleerde programma.)

N.B.: let goed op de punten bij het overnemen van het commando!

In dit voorbeeld zal de installatie het gebruikersprofiel in de map op 1 niveau hoger dan de map “install” plaatsen. (U bent immers in stap 3 van $INSTALLATIEMAP naar “install” genavigeerd.)

Stap 5: het toepassen van een taalpakket (optioneel)
Indien u naast het installatiepakket ook een taalpakket hebt gedownload in stap 2, dan kunt u dat op dezelfde manier uitpakken. (Zie commando in stap 2.)

U treft nu een submap “opt” aan waarin zich alle gelokaliseerde bestanden bevinden. Open een terminal en navigeer naar de map waarin deze map “opt” zich bevindt. Voer vervolgens het onderstaande commando uit om de map “opt” en alle bestanden erin recursief te kopiëren naar de juiste map onder $INSTALLATIEMAP: cp -R * $INSTALLATIEMAP/install/

Stap 6: het toevoegen van een gelokaliseerd hulppakket (optioneel)
Indien u naast het installatiepakket ook een gelokaliseerd helppakket hebt gedownload in stap 2, dan kunt u dat op dezelfde manier uitpakken. (Zie commando in stap 2.)

U treft nu een submap “opt” aan waarin zich alle gelokaliseerde helpbestanden bevinden. Open een terminal en navigeer naar de map waarin deze map “opt” zich bevindt. Voer vervolgens het onderstaande commando uit om de map “opt” en alle bestanden erin recursief te kopiëren naar de juiste map onder $INSTALLATIEMAP: cp -R * $INSTALLATIEMAP/install/

Stap 7: de applicatie starten
In de map $INSTALLATIEMAP/install/opt/libreoffice/program treft u verscheidene scripts aan waarmee u de verschillende componenten van LibreOffice kunt opstarten: soffice, swriter, scalc, sdraw en simpress.

N.B.: het is met deze wijze van installeren niet mogelijk gebruik te maken van het desktop-integratiepakket. Indien u bepaalde bestandsextensies aan deze versie van LibreOffice wilt koppelen, of als u menu-elementen wilt definiëren om componenten van deze versie van LibreOffice op te starten, dan zult u dat met de hand moeten doen. Echt nodig is dat niet, want het is eenvoudig om LibreOffice componenten op een andere manier op te starten. U kunt dit bijvoorbeeld doen door in een terminal naar de juiste map te navigeren, of het juiste volledige pad te gebruiken bij het aanroepen van de programmabestanden. (Zie het direct hierboven genoemde pad.)

Om LibreOffice op te starten gebruikt u bijvoorbeeld $INSTALLATIEMAP/install/opt/libreoffice/program/soffice of als u eerst naar de programmamap bent genavigeerd eenvoudigweg ./soffice Om bijvoorbeeld Writer op te starten gebruikt u $INSTALLATIEMAP/install/opt/libreoffice/program/swriter resp. ./swriter

Voor de andere componenten van LibreOffice kunt u equivalente commando's gebruiken, waarbij u de naam van de component vervangt door scal, simpress, etc.

Uiteraard kunt u de gewenste component van LibreOffice ook opstarten door er in uw bestandsbeheerder naartoe te navigeren en er vervolgens op te klikken of te dubbelkliken (afhankelijk van uw instellingen). Opstarten in een terminal geeft u echter extra informatie over het functioneren van het programma die nuttig kan zijn bij het testen van de programmatuur.

Windows
Als u een Windows-gebruiker bent met ervaring in het uitvoeren van administratieve installaties (systeemwijde installaties) van LibreOffice wordt u verzocht te helpen met het verbeteren van deze paragraaf.

Enige hints voorafgaand aan installatie

 * 1) Het juiste pakket downloaden van gedownload (of vanaf hier voor pre-releases).
 * 2) Onder Windows 7 is  een toepasselijke locatie voor de installatiebestanden. Over het algemeen zal een DOS-prompt namelijk openen in  als u deze activeert via “Start menu → Alle programma's → Accessoires → Commando uitvoeren”. U hoeft dan alleen nog een keer “cd LOM” in te geven om de installatiebestanden te bereiken.
 * 3) Onder Windows 7 is  een toepasselijke locatie voor de installatie van LibreOffice. Het is niet moeilijk een alternatieve bestemming aan te geven, want u kunt hier eenvoudig naartoe navigeren in het dialoogvenster dat daarvoor beschikbaar wordt gesteld tijdens installatie.
 * 4) Maak nieuwe mappen voor de gedownloade bestanden, bijvoorbeeld ..\LO_Download
 * 5) Dit zijn MSI-bestanden. We gebruiken hier verder "LibreOffice-xx.msi" voor dat bestand, maar de werkelijke naam kan bijvoorbeeld zijn xxx of yyy.
 * 6) (Bij oudere versies werd een bestand gedownload dat moest worden uitgepakt om de installatiebestanden (.exe) te krijgen.)
 * 7) de locatie waar u LibreOffice wilt installeren, bijvoorbeeld ..\LibreOfficeTEST374RC1
 * 8) Indien u de naam van de map voorziet van een versie- of datumkenmerk, dan kunt u vele versie naast elkaar installeren. Door eenvoudigweg snelkoppelingen naar iedere versie in een map “Al_mijn_LO_koppelingen” te plaatsen kunt u iedere gewenste versie met een simpele dubbelklik op de snelkoppeling opstarten.

Installatie met behulp van MasterSetup.msi
1. Open een DOS-prompt via “Start menu → Alle programma's → Accessoires → Commando uitvoeren”.



2. Voer daarin het commando “cd LO_uitgepakt” uit om naar de juiste map te navigeren.
 * 1) Voer in die map het commando “msiexec /a LibreOffice-xx.msi” uit en kies “:\LibreOfficeTest374RC1” als installatiebestemming.





Bij dit type installatie dient de map “LibreOfficeTest374RC1” een publieke map zonder toegangsrestricties te zijn. Bovendien mag het niet dezelfde map zijn als waarin u het gedownloade bestand “LibreOffice-xx.msi” hebt opgeslagen, omdat het installatieproces een klein bestand met dezelfde naam zal proberen aan te maken.

Dit is een vast onderdeel van alle LibreOffice Server installaties die via “msiexec /a” plaatsvinden. Dit conflict zorgt ervoor dat de installatie voortijdig wordt afgebroken en er een foutmelding verschijnt (lijkend op “Internal Error 2203... LibO‑Dev_3.6.0beta1_Win_x86_install_multi.msi, -2147287008”).

Voor oudere versies: installatie met MasterSetup.exe
(Dit is van toepassing op versies van LibreOffice ouder dan 3.5.0)
 * 1) Pak het exe-bestand uit met daarvoor geschikte software, zoals “7-zip”. Start de executable niet op!
 * 2) Open een DOS-prompt via “Start menu → Alle programma's → Accessoires → Commando uitvoeren”.
 * 3) Voer daarin het commando “cd LO_uitgepakt” uit om naar de juiste map te navigeren.
 * 4) Voer in die map het commando “setup.exe /a” uit en kies “:\LOTEST34RC1” als installatiebestemming.

Vervolgstappen
1. Gebruik een bestandsbeheer en navigeer naar het bestand “bootstrap.ini” in de map “..\LOTEST34RC1\program”.



Wijzig, indien nodig, de regel "UserInstallation=$SYSUSERCONFIG/LibreOffice/3" in "UserInstallation=$ORIGIN/../Data/settings"



2. Installeer de helppakketten

U kunt proberen de installatie van de helppakketten op de reguliere manier op te starten door een dubbelklik op het msi-bestand in de Verkenner. De installatiedialoog zal dan openen, waarop u de helpbestanden in dezelfde map moet installeren als de map die u hebt gebruikt voor de installatie van LibreOffice waarbij deze helpbestanden horen. Maar dan worden de bestaande helpbestanden in uw normale LibreOffice vervangen, waardoor die niet langer beschikbaar zullen zijn. Daarom wordt aanbevolen dat u een Server-installatie van de helpbestanden gebruikt, op dezelfde wijze en in dezelfde map als hierboven beschreven voor de installatie van LibreOffice zelf.

Gedurende de eerste keer dat u de applicatie opstart zal LibreOffice een gebruikersprofiel aanmaken op de locatie die wordt vermeld in de variabele “UserInstallation”. Daarna is LibreOffice klaar voor gebruik. Door deze werkwijze heeft u voor iedere test-installatie een apart gebruikersprofiel, wat problemen voorkomt..

N.B.: Deze wijze zorgt ervoor dat data, instellingen en gebruikersvoorkeuren voor deze installatie worden weggeschreven in dezelfde map als deze LibreOffice zelf.

Om LibreOffice op te starten kunt u het commando “soffice.exe” in de Verkenner opgeven, of een snelkoppeling op uw werkblad plaatsen.

N.B.: U kunt een kopie van het oorspronkelijke bestand “bootstrap.ini” op een andere plek bewaren voor eventueel later gebruik.

MingW-versie
De gecomprimeerde MinGW installatiebestanden hoeven slechts uitgepakt te worden en kunnen vervolgens met een dubbelklik op “soffice.exe” worden opgestart. Dit is vergelijkbaar met een “Portable” versie.

Mac
Indien u al beschikt over een bestaande installatie van LibreOffice, bijvoorbeeld in de map “Applicaties”, hernoemt u deze dan voordat u een andere versie van LibreOffice installeert. Als u bijvoorbeeld al LibreOffice 3.3.2 op uw systeem hebt staan, hernoem die dan naar iets als LO332. Hierna kunt u op de gebruikelijke manier een nieuwe versie van LibreOffice installeren, d.w.z. door te dubbelklikken op het gedownloade DMG-bestand.

De nieuwe installatie zal uw gebruikersprofiel delen met de al bestaande installatie van LibreOffice. Deze treft u aan op “/Users/ /Library/Application Support/LibreOffice”. Wees echter gewaarschuwd: nieuwe versie overschrijven soms bestaande configuraties, inclusief de lijst van aanwezige extensies. Deze zullen hierdoor niet meer functioneren of beschikbaar zijn. Vanwege deze reden is het aan te raden te werken met gescheiden mappen voor gebruikersprofielen.

Tot en met de 3.3.x reeks was het voldoende om daartoe uw gebruikersprofiel te hernoemen, zodat het dezelfde naam had als uw LibreOffice applicatie. In het voorbeeld hierboven zou dat inhouden dat u de map “LibreOffice” in “Library/Application Support/” zou hernoemen naar “LO332”. Vanaf de 3.4.x reeks werkt dit echter niet langer. Mocht u weten hoe dit te doen, laat het hier dan alstublieft weten.